|
Tabii bir de işin o günkü ruh hali kısmı var. Mesela Brezilya'lı model
Gisela Bündchen'le romantik bir akşam yemeği sonrası (mesela dedik!!)
dinleyeceğim her sisteme 10 üstünden 11 not verebilirim. Hatta banyoda arya
söylerken Pavarotti'den daha iyi sesim olduğunu bile iddia edebilirim. Her
neyse lafı daha fazla uzatmadan incelememize geçelim.
Editörümüz Hakan'dan Chord QBD76 seve yaparım" dedim ve Adnan Bey'den de
incelemesi için bir rica gelince "tabii seve gelen olumlu yanıt sonrası
yazdan kalma nefis bir günde Boğaz manzarası seyrederek Istinye'ye
Timpani'ye yollandım.
Chord QBD76 üretimi durdurulan DAC64'ün yerine üst seviye segment için
tasarlanmış bir alet. Tabii teknolojideki son gelişmeler ışığında ses
kalitesinin arttığını da varsayabiliriz. Ayrıca bir sürü yeni fonksiyon
eklenmiş. Bilgisayar kullanımında belli bir OS veya player'ı dikte etmemesi
da bence çok önemli bir özelliği. Fakat firmanın sunduğu en önemli yenilik
“Bluetooth A2DP” bağlantısı. Stereo Mecmuası'nın 7. sayısında ki Chordette
GEM incelemesinde “Bluetooth A2DP” teknolojisinin ne olduğu ve nasıl
çalıştığı detaylı bir şekilde anlatılmıştı, okumayanlar bu sayıya
bakabilirler.
QBD76 modelinde 1.25 milyon adet “Xlinx Spartan 3 ” FPGA (field programmable
gate array) kullanılmış. Ve bu devrelerin programlaması Chord mühendisleri
tarafından yapılmış. Yani öztürkçesi piyasada hazır satılan ürünler ve
yazılımlar
kullanılmamış. Yeni nesil “Digital Phase Locked Loop”, “Ram Buffer
Controller”, “Watts Transient Aligned filter”, “5.nesil Pulse Array DAC”
Chord firmasının bu alette kullandığı teknolojilerden birkaçı. Firma
verilerine göre “Data related jitter” sıfırlanmış ve “random master clock
jitter” ise 3pS'a (piko saniye) indirilmiş.
QBD'nin açılımı "QuarterBack DAC". Amerikan futbolunu bilmeyenler için
açıklayayım. Quarterback bir takımın liderinin oynadığı pozisyona verilen
addır. Takımdaki en önemli pozisyon bu pozisyondur. Savunmada ki o dev
adamların görevi de rakip oyuncuları top elindeyken Quarterback'ten uzak
tutmaktır. QBD76 da demek ki bir sistemin beyni ve lideri olmaya soyunmuş
bir alet. Güzel bir benzetme olmuş.
Chord QBD76'nin tasarımının güzelliği ilk bakışta hemen dikkatinizi çekiyor,
gerçekten çok değişik ve şık. Hele üst kısmındaki mavi ışıkla aydınlatılmış
büyük mercekten aletin içine bakabilmeniz çok keyifli. Bu merceğin hemen
yanındaki üç küçük düğme ile de çeşitli ayarları yapabiliyorsunuz. Ikinci ve
daha küçük bir mercekten LED göstergesine bakarak o andaki bağlantı türü,
RAM tampon bellek ve phase seçiminizi görebiliyorsunuz.
Ayrı ayrı çekilmiş resimlerde tam belli olmuyor ama Chordette GEM'den
oldukça büyük ve haliyle ağır. (7kg ve 338x60x145mm) Chordette ikisini yan
yana koyunca yavrusu gibi duruyor. Tabii güç kaynağının içinde olması ve
birçok ek fonksiyonu QBD76'yı oldukça ağırlaştırmış ve büyütmüş. Chordette
sadece Computer Audio ve unbalanced ampliler için tasarlanmış bir DAC, ama
Chord, QBD76 ile her türlü sistemle beraber kullanılabilecek bir tasarım
hedeflemiş. Başka bir örneği var mı bilemiyorum ama gerçekten şu anda
üretilen bütün transportlar, bilgisayarlar (Windows, Vista, MAC) ve ampliler
ile bağlanma imkanı verilmiş, yine yeni nesil Bluetooth A2DP bağlantısı da
mevcut.
Digital girişler : 2 x 75 ohm SP/DIF BNC Coax , 2 x AES balanced XLR, 2 x
TOSlink, 1 x USB (B tipi), 1 x Bluetooth A2DP. Analog çıkışlar ise : 2 x RCA
unbalanced, 2 x XLR balanced.
Yani Mevlana'nın dediği gibi "gel, ne olursan gel” denmiş, bağlantı olarak
yok yok. Ama sektörde işlerin gidişâtına bakarsak en fazla kullanılacak
seçeneklerin USB ve bilhassa Bluetooth olacağını söylemek yanlış
olmayacaktır.
Ben de zaten incelemenin ağırlığını Bluetooth bağlantı üzerinden Computer
Audio tarafına kaydırdım. Aralarında pek bir fark yokken ve kablosuz
bağlantı lüksü varken, doğrusu USB kullanmak pek akıl kârı değil.
Müzik formatı olarak FLAC formatı kulanıldı. Yanımda klasik, jazz, latin
türünde değişik çözünürlükteki dosyaları da getirdim.
Dinletide çaldığımız parçalar :
-M.Rostropovich ve H.Tachezi yorumuyla, Frescobaldi, Toccata, Cello & Organ
(16/44.1)
-Jacqueline Du Pré, Elgar op. 85, 1965 kayıdı, Sir J.Barbirolli yönetiminde
London Symphonic Orchestra (16/44.1)
-Tchaikovsky, Nutcracker, Dance Of The Sugar Plum Fairy (16/44.1)
-Souad Massi, Raoui (16/44.1)
-Feist, One Evening (16-44.1)
-Y.Menuhin, J.Williams, Casablanca, Cinema Serenade 2 (16/44.1)
-Stravinsky, L'Historie Du Soldat, 1957 Robert Mandell - Ars Nova (24/96)
-Berlioz, Symphony Fantastique, Andre Vandernoot (24/96)
-Soundkeeper Recordings, Sample Jazz (24/96)
-Trondheim Solistene, B. Britten, Simple Symphony op.4 (24/192)
QBD76'yı hangi sisteme bağlayalım diye biraz düşündük ve sonra oy birliğiyle
aşağıdaki sistemde karar kıldık. Kıyaslama için diğer bütün parçalar aynı
kalmak şartıyla QBD76 ve Chordette'i dönüşümlü olarak dinledik.
Transport: HP laptop (Vista Starter OS) + Foobar2000, Linn Akurate CDP
transport olarak,
-DAC: QBD76, Chordette GEM (direkt kıyaslama için adil olsun diye unbalanced
çıkışlar kullanıldı, bilgisayara bluetooth üzerinden bağlanıldı)
-Ampli: Chord CPM 3350
-Hoparlör: ProAC D38
-Kablolar: Ecosse Master Reference (interconnect), SMS 2.3 (hoparlör
kablosu).
Kurulum ve aleti bluetooth üzerinden PC'ye tanıtma sadece birkaç saniyelik
bir uğraş. Yani herkes problemsiz yapabilir. Herşey hazır olduktan ve
laptopu da önüme aldıktan sonra ilk parçayı dinlemek için düğmeye bastım.
Kablosuz olarak PC'yi kullanabilmemiz müthiş bir rahatlık ve müzik dinleme
keyfimizi arttıran bir kolaylık.
Çok merak ettiğim için dinletiyi 24bit/192kHz'lik parçadan başlattım. Parça
“2L Recordings”in sitesinden indirilmiş, Trondheim Solistene grubunun icra
ettiği, B. Britten Simple Symphony op.4 bestesi idi. Kayıt Norveç'teki bir
kilisede 32bit/352.8kHz çözünürlükte “DXD” tekniğiyle yapılmış ve sonra
24/192'ye indirgenmiş ve bize sunulmuş. Beklendiği üzere detay, sahne vs.
herşey müthişti. Keyifle dinledik. Sonra diğer parçaları da birbiri
arkasından çaldık. 24bit'lik kayıtlar haliyle çok daha iyiydi ama 16bit'lik
parçalar da çok iyi çalıyordu.
Not: FLAC dahil şu andaki bütün “lossless formatlar”ın çalabileceği en
yüksek çözünürlük 24bit/192kHz. Yeni bir sıkıştırılmış format türü çıkana
kadar 32bit'lik kayıtlar bekleyecek herhalde. Tabii WAV çalacaksanız sorun
yok.
Sonra işin esas can alıcı kısmına geldik. Rack'ın en üst kısmına Chordette
ve QBD76'yi yana yana koyduk ve aynı parçaları sadece kablonun bir ucunu bir
aletten ötekine takarak dinledik. Haliyle QBD76 çok daha başarılıydı. Zaten
aralarında 9-10 misli fiyat farkı olan aynı firmanın iki ürünü arasında bir
fark olması şaşırtıcı değildi. Dinletimiz daha sonra Adnan Bey'in arşiviyle
devam etti. Bütün parçalarda sonuç aynıydı. QBD76, Chordette'le
karşılaştırınca çok daha iyiydi.
QBD76'nın “3V rms”lik unbalanced analog çıkışı (balanced 6V rms) ve
Chordette'in sadece “2V rms” analog çıkışı olduğu için ardarda dinlemelerde
amplinin sesini Chordette'e sıra gelince biraz açarak eşdeğer ses seviyesine
getirmeye gayret ettik.
Sonra en merak ettiğim kısım olan bir CD transportla, QBD76 bağlantısının
olacağı bölümüne geldik. Chord'un kendi CD transportu “Blue”yu maalesef
arızalı olduğu için denemeyedik ama yerine Linn Akurate CDP'yi digital
çıkışından kaynak olarak QBD76'ya bağladık. Ronald Isley'in CD'si ve PC'deki
16 bit FLAC dosyalarını kıyaslama için çaldık. Bence QBD76 + PC kesinlikle
çok daha iyi netice verdi. Yine sahne, detay vs. belirgin olarak daha
iyiydi. Linn Akurate gibi üst düzey bir CDP transport olarak kullanılsa bile
sonuç daha başarılıydı. Bu kısım benim de tahmin ettiğim gibi PC lehine
sonuçlandı.
Sonra tam teşekkür edip gidecekken Adnan Bey'in QBD76 sahibi bir (herhalde
Türkiye'de tek) müşterisi ile tanıştım. Şans eseri ziyarete gelmiş. Biraz
sohbet ettik. Kendisi daha önce Esoteric gibi üst düzey CDP'ler kullanmış ve
QBD76'yı aldıktan sonra hepsinden vazgeçmiş. Sohbette CD'lerini bilgisayara
aktarıp ortadan kaldırdığını ve artık sadece PC veya pikap üzerinden müzik
dinlediğini anlattı. Yine çok enteresan, QBD76 ile internet'ten yüksek
çözünürlüklü radyoları da dinlediğini ve ses kalitesinden çok memnun
olduğunu belirtti. Bunu da son bir not olarak aktarayım.
Çıktıktan sonra yakındaki balıkçı gözüme takılınca hemen içeri dalıp nefis
Istinye koyu ve boğaz manzarası eşliğinde balık çorbası, bir büyük tabak
hamsi, salata ve fırınlanmış helvadan oluşan mönüyü itinayla mideye
indirdim. Günü özetlersem, Gisela Bündchen'in olmayışı dışında her şey
güzeldi!!!
Son Söz:
-Eğer sisteminiz Hi-End kategorisindeyse ve bütçeniz de müsaitse QBD76'ya
bir göz atın derim.
-Diğer sistemler içinse Chordette GEM fiyatına göre gerçekten çok başarılı.
Akü üzerinden temiz bir DC akımla beslerseniz daha da iyi çalacaktır. Tabii
niyetiniz bilgisayar üzerinden müzik dinlemekse.
-Bluetooth bağlantısı bence sınıfını geçmiştir, gönül rahatlığıyla
kullanılabilir. Dinleti sırasında çeşitli çözünürlükleri birbiri arkasına
problemsiz çaldık. Tabii bu yazdıklarım PC+Vista için, MAC'la dinlemediğimiz
için bir yorum yapamayacağım. Hiç USB kablolarıyla falan uğraşmayın derim.
QBD76'nın (ve Chordette'in) bence bir eksiği uzaktan kontrollü bir volume
kontrolü olmaması. Olsaydı direkt aktif hoparlörlere veya power amplilere de
bağlanabilirdi. Yeni nesil USB/Firewire DAC'larda ki en büyük eksiklik bence
bu. Bakalım böyle bir ürünü ilk kim çıkaracak.
S.B.
http://beskurt.wordpress.com
Chord QDB76
Üretici: Chord Electronics
Türkiye Distribütörü:Timpani Elektronik
Satış Fiyatı: 2.990 Pound + KDV
Harmonik Distorsiyon: < -103 dB (1kHz, 24-Bit @ 44.1KHz Örnekleme
Frekansında )
Sinyal / gürültü oranı: >120 dB
Kanal Ayırımı: >125 dB @ 1KHz
Dinamik Aralık: 122 dB
Seçilebilen dijital girişler:
2 x 75 ohm SP/DIF BNC koaksiyal
2 x AES Balanced XLR giriş
2 x Plastic fibre optic ( TOSlink )
1 x USB ( B tipi )
1 x A2DP Stereo Odyo destekli Bluetooth
Analog Çıkışlar: 2 X RCA Phono
2 X BALANCED XLR
Çıkış empedansı: 75 ohm (kısa devre korumalı)
Ölçüler: 338 x 60 x 145mm (E x Y x D)
Ağırlık: 7 Kg
|
,
